Welke rol speelt voeding bij eczeem? Een stap-voor-stap aanpak

In de vorige blog “Voeding en eczeem: twijfels die veel mensen hebben” las je dat voeding meestal niet de oorzaak is van eczeem. Maar misschien vraag je je nu af:

Kan voeding mijn eczeem dan wél verbeteren?

Het eerlijke antwoord is: soms wel, maar meestal niet als losse oplossing.

Voeding kan een rol spelen binnen het totaalplaatje, maar bij eczeem beginnen we meestal ergens anders. Een rustige huid ontstaat vaak niet door één voedingsmiddel weg te laten, maar door stap voor stap te kijken wat jouw huid nodig heeft.

Stap 1: begin bij de huidbarrière

Bij eczeem is de huidbarrière kwetsbaarder. Daardoor verliest de huid sneller vocht en reageert hij gevoeliger op prikkels van buitenaf.

Daarom begint goede eczeemzorg meestal met:

• passende huidverzorging;
• voldoende smeren;
• een slimme douche- en wasroutine;
• het verminderen van uitdroging;
• het goed behandelen van actieve ontsteking;
• duidelijke afspraken over wat je doet bij een opvlamming.

Dit klinkt misschien eenvoudig, maar juist hier gaat het vaak mis. Misschien blijkt dat je net te weinig smeert, of zitten er ingrediënten in die de huid toch teveel prikkelen. Soms kun je op het ene moment beter iets anders smeren, dan op het andere moment. Dat moet je maar net allemaal weten.

Daarom levert het vaak meer op om eerst de huidbarrière goed aan te pakken, voordat je streng naar voeding gaat kijken. Een sterke huidbarrière kan beter beschermen en maakt de huid weerbaarder. Vanuit hier maak je een goede basis.

Stap 2: maak een plan voor opvlammingen

Eczeem gaat vaak met rustige periodes en opvlammingen.

Dat betekent dat je huid niet iedere keer hetzelfde nodig heeft. In een rustige fase kun je vooral helpen de huid rustig en sterk te houden. Tijdens een opvlamming heeft de huid juist meer ondersteuning nodig.

Een goed plan helpt je herkennen:

• wanneer je huid rustig is;
• wanneer een opvlamming begint;
• wat je dan moet smeren;
• wanneer je moet opschalen;
• wanneer je juist moet afbouwen;
• wanneer je hulp moet vragen.

Dat geeft vaak veel meer rust dan steeds opnieuw zoeken naar de oorzaak.

Stap 3: kijk naar persoonlijke triggers

Als de basis staat, kun je gaan onderzoeken welke factoren jouw huid uit balans brengen.

Triggers kunnen bijvoorbeeld zijn:

• stress;
• slecht slapen;
• warmte;
• zweten;
• kou of droge lucht;
• veel douchen;
• bepaalde kleding;
• irriterende huidproducten;
• infecties;
• en soms voeding.

Een trigger is niet hetzelfde als de oorzaak van eczeem. Het is eerder een extra prikkel waardoor jouw huid op dat moment sneller opvlamt.

Daarom kijken we liever naar patronen dan naar losse momenten.

Doordat je straks een overzicht heb met jouw persoonlijke triggers, kun je hier beter op in spelen. Je kunt slimme keuzes voor jezelf en je eigen huid maken. Zonder dat je steeds aan het twijfelen raakt van alle verschillende adviezen op internet.

Stap 4: geef voeding een logische plek

Voeding is meestal niet het startpunt van eczeembehandeling. Maar voeding kan wel belangrijk zijn.

Een gezond voedingspatroon ondersteunt je lichaam, je immuunsysteem, je energieniveau en het herstel van je huid. Dat betekent niet dat gezonde voeding eczeem geneest. Wel kan een gezonde basis helpen om je lichaam minder snel uit balans te laten raken.

Denk liever eerst aan voldoende goede dingen toevoegen, zoals:

• groenten;
• fruit;
• volkorenproducten;
• peulvruchten;
• noten;
• gezonde vetten;
• eiwitten;
• voldoende drinken.

Dat is vaak een betere eerste stap dan streng schrappen.

Stap 5: onderzoek voeding rustig, niet alles tegelijk

Sommige mensen merken dat hun huid onrustiger wordt na bepaalde voedingsmiddelen. Dat kan.

Maar het is belangrijk om dit rustig te onderzoeken.

Als je tegelijk stopt met zuivel, gluten, suiker, eieren en soja, weet je uiteindelijk nog steeds niet wat voor jouw huid verschil maakt. Bovendien kan streng schrappen zorgen voor stress, tekorten en een steeds kleinere veilige voedingslijst.

Merk je een mogelijk patroon? Houd dan tijdelijk bij:

• wat je eet;
• hoe je huid reageert;
• hoeveel stress je hebt;
• hoe je slaapt;
• of je ziek bent geweest;
• of je veel hebt gezweet;
• welke producten je hebt gebruikt.

Vaak blijkt eczeem niet door één ding te komen, maar door een combinatie van factoren.

Als je moe bent, veel in het stof hebt gewerkt én veel zuivel hebt gegeten kan je huid ineens opvlammen. Maar stel dat je huid in een rustige periode zit, kan het zomaar zo zijn dat je huid wel gewoon tegen zuivel kan.

Stap 6: kijk pas verder naar darmen, tekorten of supplementen als daar aanwijzingen voor zijn

Heb je naast eczeem ook langdurige darmklachten, zoals buikpijn, diarree, verstopping of een opgeblazen gevoel? Dan kan het zinvol zijn om dit met je huisarts of een diëtist te bespreken.

Ook mogelijke tekorten kunnen soms meespelen, bijvoorbeeld wanneer je weinig gevarieerd eet, veel voedingsmiddelen vermijdt, vermoeid bent of een medische voorgeschiedenis hebt.

Supplementen kunnen nuttig zijn bij een vastgesteld tekort of een specifieke situatie. Maar ze zijn meestal geen logische eerste stap.

Begin liever met de basis. Daarna kun je gerichter kijken of aanvullend onderzoek of begeleiding nodig is.

Onze vuistregel: van makkelijk naar moeilijk

Bij eczeem werken we graag van makkelijk naar moeilijk.

Dat betekent:

1. eerst de huidbarrière herstellen;
2. dan zorgen voor passende huidverzorging en een duidelijk smeerplan;
3. daarna persoonlijke triggers herkennen;
4. vervolgens leefstijl en voeding optimaliseren;
5. pas daarna kijken naar darmen, tekorten, supplementen of verder onderzoek.

Zo voorkom je dat je veel tijd, energie en geld steekt in oplossingen die misschien niet nodig zijn. Of veel simpeler kunnen!

Je hoeft het niet alleen uit te zoeken

Eczeem kan ingewikkeld zijn. Zeker als je al veel hebt geprobeerd en online steeds nieuwe adviezen tegenkomt.

Een huidtherapeut kan helpen om overzicht te krijgen. Samen kijken we naar je huid, je huidverzorging, je gewoontes en mogelijke triggers. Soms zijn een paar gerichte adviezen genoeg. Soms past eczeembegeleiding beter. En soms is samenwerking met de huisarts, dermatoloog of diëtist verstandig.

Het doel is niet om één wonderoplossing te vinden, maar om stap voor stap te ontdekken welke combinatie voor jouw huid werkt.

Wil je weten waar jij het beste kunt beginnen?

Tijdens een gratis intake kijken we samen naar jouw huid en je huidige aanpak. We bespreken of eczeembegeleiding passend is, of dat een andere stap logischer is.

Zo krijg je meer duidelijkheid over wat jouw huid nodig heeft, zonder direct streng te schrappen of allerlei supplementen te proberen.